Bizkaiko Foru Aldundiak, Gorbeialde Landa Garapenerako Elkartearekin batera eta udalen eta abeltzaintza-elkarteen laguntzarekin, Gorbeialdeko Herri-Basoetan Baso-artzaintza Garatzeko Proiektua 2025 jarri du abian. Ekimen hau eskualdeko baso-eremuetan artzaintza tradizionala lehengoratzeko eta mendi publikoen egoera hobetzeko garatzen da. Programak guztira 202.387,02 euroko aurrekontua du.
Baso-artzaintza abeltzaintza-jarduera da, zuhaitzak, sastrakak eta larreak eta abereen presentzia kontrolatua konbinatzen dituena. Eredu estentsiboa da eta biodibertsitatea kontserbatzen, sute-arriskua murrizten, larreak birsortzen eta lurzoruek karbonoa finkatzeko duten gaitasuna handitzen laguntzen du eta horregatik artzaintza-modalitate hau klima-aldaketa arintzeko tresna garrantzitsu bihurtzen da. Gainera, artzaintza tradizionalari estu lotutako ondare kulturala mantentzea ahalbidetzen du.
Areatza, Dima, Orozko, Zeberio, Zeanuri eta Urduñako udalerriek mendi publiko, sastraka eta baso-landaketa handiak dituzte, baina horietako asko ez dira oso erabiliak artzaintzarako. Proiektuaren arabera eremu horiek baso- eta abeltzaintza-erabilera mistorako berreskuratu nahi dira, bereziki artzaintza bertan behera uzteak egurrezko sastrakak metatzea bideratu duen eremuetan. Urduñak aspaldidanik garatzen du baso-artzaintza eredua, eta erreferentzia izango da plana osatzen duten gainerakoentzat.
Programak 2025 eta 2026 urteetako jarduketak biltzen ditu, udalerri bakoitzaren ezaugarrietara egokituak. Ezarritako lanen artean honako hauek daude: arbolapeak garbitzea eta adarrak kentzea 130 hektareatan, landare-hondarrak birrintzea 39 hektareatan, 3.600 metro linealeko itxiturak jartzea artzaintza behar bezala kudeatzeko eta hainbat jarduketa-eremutako sarbideak hobetzea.
Udalerrika, esku-hartzeak honela banatzen dira:
- Areatza: 10 hektarea garbitzeko, 2 hektarea birrintzeko eta 300 metro ixteko.
- Dima: 30 hektarea garbitzeko, 10 hektarea birrintzeko, 1.000 metro ixteko eta kortak konpontzeko.
- Orozko: 40 hektarea garbitzeko, 15 hektarea birrintzeko eta 1.000 metro ixteko.
- Zeberio: 10 hektarea garbitzeko, 2 hektarea birrintzeko eta 300 metro ixteko.
- Zeanuri: 40 hektarea garbitzeko, 10 hektarea birrintzeko eta 1.000 metro ixteko.
- Urduña: 20.000 euroko partida espezifikoa, abian dauden jarduketak indartzeko.
202.387,02 eurokoa da guztira eta zenbateko horren barruan sartzen dira landa-lanak, materialen hornidura, obraren koordinazioa eta zuzendaritza, abeltzaintzako elkarteekiko koordinazioa eta Neikerrek esku-hartzeen aurretik eta ondoren egindako ebaluazioa.
